Beleggen is geen doel, maar een middel om uw dromen te bereiken.
2018 Outlook

Outlook 2018

Wat is het hoofdscenario voor 2018?

(deze outlook maakt gebruik van diverse bronnen maar net als in het verleden is deze overwegend gebaseerd op de research van Jyske Bank)

  • De wereldeconomie draait goed. Wellicht zelfs wel perfect. De groei is robuust, de wereldhandel neemt toe en het optimisme is substantieel te noemen. Tegelijkertijd hebben wij te maken met een bescheiden inflatie en met lage renteniveaus.
  • Dit scenario zal naar verwachting tot midden 2018 voortduren. Daarna vertaalt de krapte op de arbeidsmarkt in de VS en Japan zich tot een belemmerende factor voor verdere groei. Dit zal mogelijk tot een milde recessie in de VS in 2019 leiden.
  • Het hoofdscenario is te pessimistisch indien de Amerikaanse arbeidsmarkt wel in staat is om de groei verder te ondersteunen. Bijvoorbeeld door het gebruik van nu nog verborgen werkloosheid. Het omgekeerde kan ook plaatsvinden. Wanneer bijvoorbeeld de economie door oververhitting een hoger dan verwachte inflatie aanwakkert, is het bovenstaande scenario te optimistisch.

Outlook 2018 - Groeiverwachtingen

2017 verraste door het uitblijven van verrassingen

Het voorbije jaar kenmerkte zich door het uitblijven van correcties die in een opgaande lijn als gevolg van winstnemingen zouden passen. Hierdoor loonde het om over de volle breedte van de beleggingen risico’s op te zoeken. Achteraf kunnen wij vaststellen dat wij hier niet ten volle van hebben geprofiteerd. Het rendement is beperkt door een verzwakking van de US dollar en door het achterblijven van een paar titels bij de markt.

Robuuste groeivooruitzichten

De groei voor de wereldeconomie zal als gevolg van een breed gedragen herstel en groot optimisme bij consumenten en bedrijven voor het jaar 2017 waarschijnlijk rond 3,7% uitkomen. Dit is hoger dan de eerder verwachte 3,5%. Ook voor 2018 zijn de verwachtingen naar boven bijgesteld. Gingen wij eerder uit van 3,3%, momenteel wordt eerder gedacht aan 3,6%. Desondanks blijven wij geloven in een langzamer herstel. Het groeitempo van de wereldeconomie is nu op het hoogtepunt en zal in geringe mate afnemen in 2018. Pas in 2019 verwachten wij een verdere afname van de groei en mogelijk dat dan in de VS sprake is van een milde recessie. Voorlopig lijken de economische risico’s hiermee ver weg. Dat geldt echter niet voor de verhoogde financiële risico’s die in toenemende mate waakzaamheid vereisen.

Outlook 2018 - Toename wereldhandel

Het aantal groeisignalen is met name in de eurozone, Japan en opkomende landen met uitzondering van China in de afgelopen maanden geïntensifieerd. De VS noteerden robuuste groeicijfers in het tweede en derde kwartaal van 2017 en belastingverlagingen kunnen leiden tot een verdere bescheiden groei in de eerste helft van 2018. Oost-Europese landen lieten een verrassende groei zien in 2017 doordat zij goed profiteerden van de solide groei in de eurozone. Ten aanzien van 2018 zijn wij positiever geworden over Latijns-Amerika en Oost-Europa. China continueerde de groei tot aan het partijcongres in oktober waarna signalen kwamen dat de groei aan het vertragen is.

De groei van de wereldeconomie vertaalt zich ook in een toegenomen wereldhandel. Na twee jaren van trage groei, schakelde de wereldhandel een versnelling hoger in 2017. Het is ironisch dat deze comeback van de wereldhandel gepaard ging met de verkiezing van Trump als president met anti-wereldhandel standpunten. De wereldhandel zal in 2018 worden ondersteund door de krapte op de arbeidsmarkt binnen een deel van de ontwikkelde economieën. Hierdoor zien deze economieën zich gedwongen om meer te importeren om zo tegemoet te komen aan de toenemende vraag.

Groot optimisme…

Zowel bedrijven als consumenten zijn optimistisch. De stemming is vooral goed bij productiebedrijven in ontwikkelde landen. Consumenten in deze landen zijn euforisch over de toegenomen werkgelegenheid, lage rentes en toenemende welvaart. Het consumentenvertrouwen binnen de OECD is sinds 2001 niet meer zo hoog geweest. Het lijkt erop dat consumenten en bedrijven in de ontwikkelde landen bevrijd zijn van de angstgreep die sinds de financiële crisis de groei beperkte.

…maar geen ruimte voor een sterkere groei

Outlook 2018 - Werkloosheid

De vraag is in hoeverre groter optimisme omgezet kan worden in sterkere wereldwijde groei. Het is lastig om daar iets over te zeggen. De meeste ontwikkelde landen laten een groei zien die boven de trend is, met een snel afnemende werkloosheid. Dat geldt in het bijzonder voor de VS, maar ook in Japan en Duitsland is het voor bedrijven lastig om voldoende gekwalificeerd personeel aan te trekken. Deze trend zal zich doorzetten en werkt daarmee verstorend op de groeimogelijkheden. In de eurozone als geheel en in sommige opkomende landen is nog volop sprake van onbenutte arbeid zodat in deze gebieden voorlopig de groei in een robuust tempo kan blijven plaatsvinden. Maar ook daar zal de groei op enig moment getemperd worden door een vertraging in de VS en China. De reden voor de vertraging in China houdt verband met de wens van de politieke leiders daar om het groeitempo te matigen. De VS en China zijn samen goed voor ongeveer een derde van de wereldeconomie.

Inflatie neemt toe maar blijft bescheiden

Ondanks de krapte op de arbeidsmarkten zijn loonstijgingen en inflatie verrassend beperkt gebleven in 2017. De lage inflatie liet het ook toe dat veel centrale banken hun stimulerende maatregelen konden blijven continueren. Dit kan een probleem vormen gelet op de hoge waarderingen van financiële waarden.

Outlook 2018 - Inflatie

Over het algemeen verwachten wij een geleidelijk hogere inflatie in de toonaangevende economieën. De inflatie in de VS zal in eerste instantie beperkt worden door tijdelijke factoren. In de fase daarna zal de inflatie verder aantrekken. Het is onduidelijk of er nog andere factoren een rol gaan spelen maar de verwachting is dat de kerninflatie in 2018 zal stijgen tot 1,75% en in 2019 uitkomt op de doelstelling van de FED van 2,0%. In de eurozone zagen wij afgelopen zomer de inflatie toenemen maar later in het jaar nam dit weer af. In verband met de eerder genoemde aanwezigheid van onbenutte arbeidsruimte in de eurozone zal de inflatie in 2018 en in 2019 slechts beperkt toenemen. Dat betekent dat de inflatie niet voor eind 2019 op het niveau zal zijn van de doelstelling van de ECB. In China beperkten dalende voedselprijzen de inflatie, maar dit effect zal naar verwachting in de loop van 2018 verdwijnen. Chinese producenten zijn bezig om significante prijsverhogingen door te voeren. Dit heeft een inflatieverhogend effect voor de rest van de wereld aangezien China een belangrijke groeimotor voor de wereld is. Tevens zien wij een verdere stijging van de olieprijs wat een zelfde effect zal hebben.

Wat gaan de centrale banken doen?

Geleidelijk aan verminderen centrale banken hun stimuleringsmaatregelen. De FED gaat door met renteverhogingen en zal ook haar balans terugbrengen door de opgebouwde positie in obligaties te reduceren. De ECB heeft al aangekondigd dat de hoeveelheid maandelijks op te kopen obligaties wordt verminderd en wij verwachten dat dit nog verder zal Outlook 2018 - Centrale bankenOutlook 2018 - Toename balansverminderen in het laatste kwartaal van 2018. Desondanks zal de waakzame toon van centrale banken niet veranderen. De stimuleringsaankopen van de Bank van Japan zijn bescheidener geworden en het lijkt erop dat de voornaamste centrale banken tegen het einde van 2018 de aankopen beëindigen. De Chinese centrale bank heeft zich als doel gesteld om de hoog opgelopen schulden bij huishoudens en bedrijven tot stilstand te brengen. In overige opkomende landen profiteren centrale banken van de lage inflatie. In grote delen van de wereld zal voorlopig nog sprake zijn van een monetaire stimuleringspolitiek.

Wij houden rekening met een FED die in 2018 de rente vaker zal verhogen dan waar de markt nu rekening mee houdt. Op het moment van schrijven (december 2017) laten de huidige renteniveaus zien dat de markt uitgaat van twee verhogingen in 2018. Wij houden rekening met eerder drie verhogingen. Als de FED meer dan verwacht de rente verhoogt, kan dat leiden tot bezorgdheid op de financiële markten. Deze bezorgdheid kan leiden tot onrust indien inflatie en loonstijgingen de verwachtingen overtreffen. In dat geval zal de centrale bank zich genoodzaakt zien om haar monetaire beleid verder te verkrappen en dat kan leiden tot een forse correctie gegeven de huidige hoge waarderingen van alle beleggingscategorieën.

 

Belastingverlagingen stimuleren het huidige klimaat tot medio 2018

Uiteindelijk is het Trump toch gelukt zijn verkiezingsbelofte om de belastingen in de VS te verlagen waar te maken. Uitgesmeerd over tien jaren gaat het hier om een

Outlook 2018 - VS Belastingverlagingen

verlaging van USD 1.500 miljard. Het is te verwachten dat de belastingverlaging de vraag stimuleert en de economische groei positief beïnvloedt in de eerste helft van 2018. Dit effect zal echter niet voldoende zijn om de groei weer te laten versnellen tot het niveau van 3% zoals wij dat hebben gezien in het tweede en derde kwartaal van 2017. Tevens verwachten wij niet dat de belastingverlagingen een stimulans gaan vormen voor de aanbodzijde van de economie. Kortom, geen noemenswaardige toename van investeringen of substantieel hoger arbeidsaanbod als gevolg van de belastingverlagingen in de VS. De positieve effecten op de groei in de eerste helft van 2018 leiden tot een verdere druk op de toch al krappe arbeidsmarkt, met als gevolg een toenemend risico op loonstijging en uiteindelijk hogere inflatie.

De cruciale vraag is hoe de FED omgaat met de belastingverlagingen. Deze verlagingen zijn tot nu toe namelijk niet volledig meegenomen in de rente- en groeiprognoses van de centrale bank. Om deze reden zou het ons niet verbazen als de komende maanden de FED haar rente-verwachtingen verhoogt. Tot nu toe gaven beleggers blijk de renteverwachtingen van de FED niet te delen en het moet nog maar blijken of dat dit keer anders zal zijn. Desondanks is wel sprake van een toenemende geloofwaardigheid van de verwachtingen van de FED getuige de stijgende korte rente sinds afgelopen september. De lange rente is echter veel minder sterk gestegen waardoor sprake is van een vlakkere rentecurve. Vaak wordt dit beschouwd als een voorteken van afnemende groei. Een inverse rentecurve (waarbij de korte rente hoger is dan de lange rente) is een indicatie dat een recessie aanstaande is.

Wij verwachten dat het huidige klimaat van de wereldeconomie min of meer hetzelfde blijft tot het moment dat de groei in de VS aan kracht afneemt, naar schatting omstreeks midden 2018.

De Verenigde Staten: op weg naar een recessie

De groeiprognoses voor de VS voor 2017 en 2018 zijn verhoogd naar 2,1% (was 2,0%) en respectievelijk 2,0% (was 1,8%). Dit kan aanleiding zijn voor de FED voor een extra renteverhoging in september 2018. Ondanks de verhoging van de groeiverwachtingen voor 2017 en 2018 blijven wij bij de verwachting dat in 2019 een milde recessie in de VS kan plaatsvinden. De groei voor 2019 schatten wij op 0,9% waarvan in de laatste twee kwartalen

Outlook 2018 - VS 1

van dat jaar sprake is van een licht negatieve groei. Deze verwachting is gestoeld op drie aannames: 1. De groei van de bestedingen in de private sector zal afnemen. 2. De krapte op de arbeidsmarkt leidt tot een afname van de groei van het aantal banen met 50%. 3. Bedrijfswinsten gaan dalen. De meest recente ontwikkelingen bevestigen het beeld dat in 2019 de Amerikaanse markt een lichte krimp kan doormaken.

De afgelopen twee jaren waren de bestedingen in de private sector de drijvende kracht van het herstel. Dit zal zich voortzetten in de eerste helft van 2018 omdat gedurende die tijd de bestedingen in de private sector nog gestimuleerd worden door de belastingverlagingen. Daarna zal de groei van de private sector langzaam verminderen als antwoord op een afnemende inkomensgroei. Inkomensgroei ontstaat
voornamelijk door een groei in het aantal werkenden en door stijging van de lonen. De verwachting is dat de groei in het aantal werkenden afneemt omdat bedrijven niet in staat zijn om voldoende geschikt personeel te vinden. De groei van het aantal werkenden zal daardoor in de komende jaren op 0,8% uitkomen. Voor inflatie gecorrigeerde lonen stijgen ongeveer in diezelfde periode met 0,5%. Het inkomen stijgt daarmee per saldo met iets meer dan 1% en blijft daarmee ver achter bij de private bestedingen van 3%. Kortom, de Amerikaanse consument dreigt daarmee weer boven zijn stand te leven.

De krapte op de arbeidsmarkt zal leiden tot een loongolf in de komende jaren. Nu al is het effect van loonsverhogingen merkbaar op de bedrijfswinsten. De bedrijfswinsten nemen daardoor af of in ieder geval minder toe en dat leidt weer tot een afnemende groei in investeringen en werkgelegenheid, hetgeen uiteindelijk kan leiden tot een recessie in Amerika.Outlook 2018 - VS 2

De verwachting van een recessie vanaf 2019 in de VS is gebaseerd op de aanname dat een tekort aan geschikte arbeidskrachten optreedt en dat de arbeidsproductiviteit per persoon eveneens niet opeens stijgt. Dit laatste effect komt echter nooit voor aan het einde van een herstelperiode.

Na de renteverhoging in december 2017 verwachten wij voor 2018 nog een drietal renteverhogingen door de FED. Na deze vier verhogingen, is de officiële FED funds rente op 2% uitgekomen. Waarschijnlijk zal de FED op dat moment een adempauze inlassen om te bezien hoe de economie reageert op deze verhogingen. Op het moment dat de recessie zich aandient, heeft de FED ruimte om de tarieven weer te verlagen. Dit zal naar verwachting pas op zijn vroegst in september 2019 aan de orde zijn. Het is de vraag of vanaf dat niveau renteverlagingen (zelfs als deze naar 0% gaan) voldoende zijn om zo’n recessie te keren naar een groeiscenario. Wij moeten dan rekening houden met een situatie waarin de FED wederom teruggrijpt naar het wapen van het opkopen van obligaties.

Europa: sprankelend optimisme

De Europese economie is herstellende en de groei in 2017 is het hoogste sinds tien jaar. Deze positieve trend lijkt zich te continueren en om die reden zijn de vooruitzichten naar boven bijgesteld. De groei voor 2017 komt waarschijnlijk uit op 2,3% en voor 2018 verwachten wij een groei van 1,9%. Eerder gingen wij nog uit van een groei van 2,1% voor 2017 en 1,6% voor 2018. Dit betekent dat in Outlook 2018 - Europa 1vergelijking met eenzelfde kwartaal een jaar eerder sprake is van een piekvorming in de groei. Desalniettemin blijft sprake van een robuuste groei die breed in Europa wordt ondersteund. Het herstel zal in 2019 vertragen, met name in de tweede helft van dat jaar als de verwachte milde recessie in de VS om de hoek komt kijken. De groei voor Europa schatten wij voor 2019 in op 1,5%.

Positieve factoren zijn: Optimisme bij consumenten en bedrijven is structureel; Bedrijven zijn bereid om meer te investeren en in personeelsomvang uit te breiden. Daarnaast is Outlook 2018 - Europa 2sprake van een soepel monetair beleid, een sterke arbeidsmarkt en vooruitgang in de wereldeconomie. Dit alles draagt bij aan de groei van de economie in Europa. Wel kan de sterkere euro vertragend werken, bovendien zal op iets langere termijn de verwachte groeivertraging in de VS en China eveneens een belemmering zijn. Stijgende lonen nemen als drijvende kracht achter het economische herstel op enig moment af omdat de inflatie toe zal nemen in vergelijking met de bescheiden loonstijgingen.

De eurozone als geheel heeft niet te leiden onder een krapte op de arbeidsmarkt. Dat is wel het geval in Duitsland waar de arbeidsmarkt nieuw leven wordt ingeblazen door instroom van werknemers vanuit het buitenland. Dit vermindert de inflatiedruk en dat is ook de reden dat de ECB geen haast maakt met het normaliseren van het te voeren monetaire beleid. Geleidelijk aan zal het economische herstel wel meer en meer een beroep doen op alle arbeidsmiddelen en dat zal ook leiden tot een verhoging van de kerninflatie. Toch denken wij dat dit in 2018 en in 2019 onder de doelstelling van 2% van de ECB zal blijven. Het opkoopprogramma van de ECB zal gedurende 2018 worden voortgezet. Vanaf januari bedraagt dit € 30 miljard per maand en vanaf het vierde kwartaal 2018 verwachten wij een halvering naar € 15 miljard per maand waarmee obligaties worden opgekocht. Pas in juni 2019 achten wij de tijd rijp voor de ECB om de eerste renteverhoging door te voeren.

China maakt zich gereed voor een lager groeitempo

De groei in 2017 in China liet een verrassend stabiel patroon zien tot aan het partijcongres midden oktober. De prognose voor de groei in 2017 in China is eerder verhoogd van 6,7% naar 6,8%. Vanaf het partijcongres echter zien wij indicaties dat de groei verzwakt en dat de overheid verkrappende maatregelen neemt. Vandaar dat de groei van de Chinese economie in 2018 en 2019 waarschijnlijk lager zal zijn dan in 2017. Desondanks verwachtenOutlook 2018 - China wij met 6,4% dat nog steeds sprake is van een behoorlijke groei. In 2019 zal de groei belemmerd worden door de verwachte groeivertraging en recessie in de VS.

De overheid heeft de groei gestimuleerd met een expanderend begrotingsbeleid en industriële investeringen. Uiteraard heeft de aantrekkende wereldhandel hierin ook een bijdrage geleverd. De door de overheid genomen verkrappende maatregelen om de overspannen huizenmarkt te beteugelen en de financiële sector aan banden te leggen, hebben tot op heden nog niet geleid tot een groeivertraging van de Chinese economie. Deze maatregelen gaan echter wel van invloed zijn in de komende jaren. De huizenverkoop begint te dalen en dat gaat ook een neerwaarts effect hebben op de huizenprijzen. Aangezien veel vastgoedbedrijven hoge schulden hebben is de ontwikkeling van de huizenprijzen belangrijk om te volgen.

De poging van de centrale overheid om de hoge schulden in de private sector terug te brengen, heeft ook uitwerking op de staatsbedrijven en lokale overheden die mede veroorzakers zijn van diezelfde hoge schulden. Een belangrijk deel van de uitgaven van de overheid gebeurt door middel van investeringen in infrastructuur door lokale overheden. De maatregelen leiden tot een vermindering van de groei van investeringen in infrastructuur. De rente is behoorlijk gestegen in China en dat heeft het zogeheten “schaduwbankieren” verminderd. Bij schaduwbankieren worden leningen verstrekt door andere partijen dan banken en in China is deze sector voor een groot deel verantwoordelijk geweest voor de toegenomen schulden sinds de financiële crisis.

Consumentenuitgaven en de dienstensector zijn nog relatief bescheiden onderdelen van de Chinese economie en hebben om die reden nog ruimte om te groeien. Maar omdat een belangrijk deel van de Chinese groei in de voorbije jaren is gebaseerd op een toegenomen kredietverlening, voorzien wij dat het groeitempo in de komende jaren zal verminderen. Een gevreesde “harde landing” van de Chinese economie wordt echter niet voorzien.

Opkomende landen: vooruitgang maar nog steeds afhankelijk

Voor 2018 is de verwachting dat dit het tweede opeenvolgende jaar zal zijn waarin opkomende landen, ook als wij China hier niet bij meerekenen, een groei laten zien. Ondanks de verbeterde situatie in veel opkomende Outlook 2018 - Opkomende landenlanden is het echter niet realistisch dat in een scenario waarin wij een vertraging verwachten in China en in de VS, de economieën van opkomende landen ongestoord blijven expanderen. Wij gaan uit van een gelijke groei van 4,9% (inclusief China) in 2018 als in 2017 en door de vertraging in de VS in 2019 gaan wij voor dat jaar uit van een groeicijfer voor opkomende landen van 4,6%.

Over het algemeen zien wij een verbetering van de individuele economieën van opkomende landen. De handelsbalansen lijken stabiel en hervormingsprogramma’s krijgen vorm. Latijns-Amerika is vermoedelijk de regio met de sterkste groeikansen in 2018. Het is echter ook de regio die het sterkst zal worden getroffen bij een groeivertraging of recessie in de VS.

In Azië dichten wij India na twee jaren van zwakke groei door serieuze hervormingen, de beste kansen toe. Oost-Europa is in staat om te blijven profiteren van het herstel in Europa als geheel en Rusland heeft nu eindelijk de recessie achter zich gelaten.

Outlook 2018 voor beleggingsportefeuilles: aandelen blijven favoriet

Zeker voor de eerste helft van 2018 verwachten wij dat de huidige overweging in aandelen kan worden gecontinueerd. Afhankelijk van rentestanden (inflatie) en bedrijfswinsten is het denkbaar dat op enig moment het nodig is om binnen de sector aandelen de risico’s te verkleinen. Bijvoorbeeld door tijdig van sector of regio te veranderen. Hieronder volgt een inschatting van J.P. Morgan over de te verwachten rendementen per beleggingscategorie. In het grijs de verwachting in jaarlijks gemiddeld rendement voor de komende tien tot vijftien jaar en in het blauw het gemiddelde rendement over de afgelopen tien jaren.

Outlook 2018 - expected returns JP Morgan

Wat is een benchmark?

Een benchmark is een representatieve vergelijkingsmaatstaf. Zo kunt u volgen hoe uw vermogensbeheerder presteert ten opzichte van de gekozen benchmark.

Benchmark performances laatste maand en vanaf 1 januari 2017 »

StrategieMaandYTDStrategieMaandYTD
Income-0,53%-0,90%Dynamic0,06%3,57%
Stable-0,34%0,68%Growth0,26%5,04%
Balanced-0,15%2,10%Aggressive0,43%6,60%

Hoe hebben wij de benchmark samengesteld?

Wij hebben voor elke beleggingscategorie een relevante tracker geselecteerd. Een tracker is een passief beleggingsfonds dat zo nauwkeurig mogelijk de onderliggende beursindex volgt.

De trackers die wij hebben geselecteerd voor de verschillende beleggingscategorieën zijn »

CategorieSubcategorieBenchmarkTicker
Traditionele
obligaties
Ishares € Aggregate Bond UCITS ETF (Dist) EUR IEAG.AS
Hoog rentende
obligaties
Opkomende Markten
(50%)
BlackRock Emerging Markets Government Bond Index FundLP68215445
Bedrijfsobligaties (50%)iShares Euro High Yield Corporate Bond UCITS ETFIHYG.L
AandelenVanguard FTSE All-World UCITS ETF VWRD.L

De vertaalslag van de beleggingsfondsen naar uw strategie

Elke strategie kent een bepaalde verdeling in beleggingscategorieën. Wij berekenen op basis van de strategische asset allocatie een gewogen performance per strategie. U kunt dit resultaat gebruiken als vergelijkingsmaatstaf. Als uw portefeuille een hoger rendement laat zien dan hebben wij het beter gedaan dan de benchmark over de gemeten periode. Als uw portefeuille een lagere rendement laat zien dan hebben wij het slechter gedaan.2



Marktupdates vermogensbeheer
Inloggen

Selecteer & login: